Tưởng niệm Thi sĩ Hoàng Anh Tuấn - Người Tình Chung Thủy Ngàn Năm của Hà Nội Muôn Thuở ..../Vĩnh Biệt Hoàng Anh Tuấn














Vĩnh Biệt Hoàng Anh Tuấn
===========


Bút ký của Văn Ngọc về Hoàng Anh Tuấn : một vài kỷ niệm thời học sinh ; giới thiệu tập thơ "Về Provins".



Một vài kỷ niệm về Hoàng Anh Tuấn thời học sinh và tác phẩm " Về Provins "





... Những người muôn năm cũ

Hồn ở đâu bây giờ ?



Vũ Đình Liên , Ông đồ, 1936





Văn Ngọc





Những người quen biết Hoàng Anh Tuấn thời còn là học sinh ở trường trung học tỉnh Provins vào những năm 50-54, nay chẳng còn mấy ai nữa. Hoạ chăng còn Lê Trạch Lựu (tác giả bài hát Em tôi), mà đã lâu lắm rồi tôi cũng bặt tin tức. Những người khác, những người quen biết anh sau này, khi Hoàng Anh Tuấn đã học xong trung học và lên Paris vào năm 1954, như : Trần Bích Lan (Nguyên Sa), Trần Ái Phan, Tố Lỹnh (bút danh), Long "râu", Vũ Trừng Huy (bút danh của Vũ Thanh Phương), Nguyễn Chính Tường, v.v. nay cũng đã ra đi gần hết cả rồi. Còn lại hai ba người, không biết bây giờ ở đâu, và có còn nhớ đến người bạn thời tuổi trẻ của mình không ?



Ngày đó tôi học ở Compiègne, một tỉnh nhỏ ở cách Paris 70km về phía bắc, nên không có cái may mắn được gần gũi Hoàng Anh Tuấn nhiều. Tuy nhiên, những gì xảy ra ở Beauvais, Coulommiers, hay Provins (cách Paris 90km về phía đông-nam), chúng tôi đều phong thanh biết hết. Chẳng hạn như chúng tôi đều được nghe đồn nhiều về những "nhân vật" tài ba xuất chúng ở Provins, như : Hoàng Anh Tuấn làm thơ, Lê Trạch Lựu " tài hoa " đến mức chinh phục được cả trái tim của một bà bá tước trẻ, đẹp, và giàu có ở tình này ! v.v.



Tôi được đọc thơ của Hoàng Anh Tuấn vào thời gian này cũng là do bạn bè từ mấy trường có nội trú kể trên gửi cho đọc ké.

Bài thơ đầu tiên đã gây ấn tượng cho tôi ngày đó, là bài " Anh Đi ", sau này được đăng lại trên tờ Văn hoá Liên hiệp, hoặc một tờ báo nào khác của phong trào Việt kiều ở Pháp những năm 50, nay có thể tìm lại được trong tập thơ Yêu Em Hà Nội (2004) :











" Những bông lúa còn xanh màu tuổi trẻ

Những nương dâu chịu nắng đã gần say

Anh đã về trời mát như bàn tay

Cô thôn nữ ngồi quay xa chăm chỉ

Làn(g) trinh tiết, giòng sông cười ý nhị

Mặc đồ nâu, anh đẹp như lòng anh

Nhạc núi rừng chuyển trong bước chân nhanh

Màu hoang dại in trên gò má rám...



[...] Anh lại đi chuyến đò chiều lặng lẽ

Nắng tươi cười như nắng hỏi ngô nghê

"Rau muống đồng bằng nhớ sắn bên kia

Anh có nhớ đoàn nhi đồng bến Đặng ?"

Anh nhìn trời , mắt ngời trong ánh nắng...



Đêm nay trăng nhàn nhạt vương vương

Một việt kiều hướng về nẻo quê hương

Mơ bóng dáng người anh trong khói lửa."



Hoàng Anh Tuấn, Anh đi (1949-50 ?)











Ngày đó, cứ thấy có bài thơ nào hay, bất cứ là của tác giả nào, là chúng tôi lại chép tay gửi cho nhau và thường thường là học thuộc lòng (Ngày đó đã làm gì có máy vi tính !). Tôi còn nhớ mãi một bài thơ khác hồi đó đã làm cho tôi vô cùng xúc động. Đó là bài " Trở về " của Xuân Diệu, nội dung và nhịp điệu bài thơ hợp với cái tâm trạng của tôi và một số anh em lúc ấy :



" Cũng bởi vì tôi nhớ, tôi mong

Một sớm mai hồng, tôi sẽ lên đường trở lại...



[...] Tôi sẽ trở về, chân vui rón rén

Như hương đi những đêm xuân hò hẹn,

Như mắt yêu len lén,

Như tay vuốt quen quen ;

Như đứa trẻ con nhay vú mẹ hiền,

Trong lòng đời tôi lại về náo động.

Bà mẹ du dương tay mở rộng,

Tôi nằm tròn như một giọt sương hoa,

Hỏi cỏ cây mình có nhớ thương ta ?

Ta nhớ thương mình, nên trở lại.



[...] Tôi phải về vì quá đỗi yêu thương

Những con người làm bằng máu và xương.

Vì thắc mắc sau khi mình đã chết

Hội vui quá thế mà mình không biết..."



Xuân Diệu, Trở về, 1948



Tôi nhớ hình như đâu đó Hoàng Anh Tuấn có nhắc nhở đến Xuân Diệu như một người anh cả, với tất cả sự trìu mến. Nhưng chắc hẳn Hoàng Anh Tuấn không chỉ chịu ảnh hưởng của riêng mình Xuân Diệu, mà còn tiếp thu nhiều ảnh hưởng khác, kể cả các nhà thơ Pháp. Sự việc sau đây, và nhất là tác phẩm " Về Provins " sẽ soi rõ thêm về con người thơ của anh.



Lần đầu tiên tôi gặp Hoàng Anh Tuấn và cũng là lần cuối, đó là ở một buổi gặp gỡ văn nghệ thân mật, làm ở một tiệm cơm nhỏ đường Polytechnique, chỗ phía đầu đường, gần ngay trước cửa ngôi trường nổi tiếng này, một tiệm cơm rất hẹp, bây giờ có lẽ vẫn còn, chúng tôi phải chen nhau đứng ra tới tận hè đường.



Tôi cũng không còn nhớ lúc đó mình được ai mời, và với tư cách gì, nhưng chắc chắn là chỉ có thể là vào mùa xuân năm 1955, sau trại Baillet, một Trại mùa xuân do Liên hiệp Việt kiều tổ chức cho học sinh, sinh viên, trong một cơ ngơi của công đoàn CGT, hãng Renault, mà lần này là lần thứ hai tôi tham dự.











Ngày ấy tôi mới học xong trung học, vừa mới ở Compiègne ra, lạ nước lạ cái, chưa quen biết ai mấy. Ở trại, tôi đã làm quen với Vũ Thanh Phương, Long "râu", Phạm Tư Hùng, Nguyễn Đình Khánh, Nguyễn Chính Tường, v.v. , một vài người trong đám này đã đóng góp tích cực vào việc thành lập Hội Văn nghệ Việt Nam Hải ngoại vào cuối năm 1954, và sau đó sẽ ra tờ Sáng Tác (1955).



Ở trại Baillet, tình cờ tôi đã hát một hai bài hát để giúp vui trong những buổi "văn nghệ", và đã được mọi người để ý, nhưng phải chờ đến Hè năm ấy, đi trại Argentan, tôi mới thật sự trổ hết cái tài mọn của mình (thực ra đã được mài rũa từ thời kỳ Cách mạng tháng Tám) , và liền được phong trào xung công ngay, để Tết năm đó lên hát ở Maubert, cùng với Bích Liên, thay thế cho Phạm Kỳ Nam, lúc đó hình như đang chuẩn bị sắp về nước.



Chắc có lẽ một người nào đó trong đám Hội Văn nghệ Việt Nam Hải ngoại đã kéo tôi đến dự buổi gặp gỡ này, nên mới có người biết tôi hát được, và đã đề nghị tôi lên hát. Nhưng không hiểu sao, hôm đó tôi lại không chịu hát, sau này nghĩ lại hơi hối hận, vì đã không đóng góp được gì vào cuộc vui của mọi người, và nhất là đã phụ lòng Hoàng Anh Tuấn hôm đó làm "animateur" của buổi gặp gỡ, và người bạn đời sau này của anh là Ngô Thi Liên, một người phụ nữ khá sắc sảo và tình cảm.



Hôm đó, tôi mới thật sự khám phá ra cái con người rất "tếu", nhưng đồng thời cũng rất trải đời, và dường như chẳng sợ gì ai hết, của Hoàng Anh Tuấn, nhất là về mặt ăn nói, anh có cách ăn nói táo bạo, chắc chắn không phải loại người rút rát.



Hôm đó, Hoàng Anh Tuấn và Long "râu" diễn một vở kịch thơ (trích đoạn) của Hoàng Cầm, tên là " Đêm Liên hoan ", trong đó nhân vật là hai người lính, lời thơ cũng là lời tâm sự và đối thoại của họ, rất là trữ tình, có phần nào hơi cường điệu. Nhưng tuổi trẻ hay nhạy cảm với loại thơ như thế, và màn kịch thơ đã làm cho chúng tôi xúc động. Giọng Hoàng Anh Tuấn quả là rất hợp với thơ Hoàng Cầm : trữ tình, lãng mạn, dài hơi, và ...hơi cường điệu một chút.



Đến trại hè năm ấy (8-1955) ở Argentan, thuộc vùng Normandie, Long "râu" và tôi diễn lại màn kịch thơ ấy, và được mọi người rất thích, nhất là anh Nguyễn Khắc Viện. Tôi còn nhớ rõ nét mặt hân hoan và nụ cười tươi như hoa của anh sau khi xem xong màn kịch. Ngày đó chưa xảy ra vụ Nhân Văn Giai Phẩm. Sau đó, nếu tôi nhớ không lầm, thì trên tờ Sáng Tác, cũng như trên tờ Quyết Thắng, hoặc Văn hóa Liên hiệp, đều có đăng thơ của Hoàng Cầm. Không thấy ai đặt ra vấn đề gì cả, cho tới khi nổ ra vụ NVGP. Cũng như chuyện tránh hát những bài của Phạm Duy trong một thời gian dài, từ sau 1954...











Sau đó, bẵng đi hai, ba năm, tôi không được gặp lại Hoàng Anh Tuấn nữa. Thời gian đó, cũng là thời gian xảy ra nhiều vụ việc trong phong trào Việt kiều ở Paris. Hội Liên hiệp Việt kiều đi vào bí mật. Riêng tôi, thi được vào trường Mỹ thuật rồi, liền phải chúi mũi vào học, vừa đi học vừa đi làm (từ sau năm 1954, tôi không còn nhận được tiền gia đình gửi qua nữa), nên cũng mất liên lạc với nhiều người. Một vài người trong đám tôi quen dạo ấy, cũng lẳng lặng khăn gói về nước, những người như : Vũ Thanh Phương, Long "râu", v.v. trong đó có những phần tử " pur et dur ", về vì lý tưởng, vì nghĩ rằng về có thể giúp được cái gì, mặc dù trong những điều kiện khó khăn đến thế nào đi nữa, như Vũ Thanh Phương, v.v., nhưng cũng có những phần tử bó buộc phải về vì hoàn cảnh gia đình, hoặc vì học xong rồi, ở đây cũng không biết làm gì nữa, như Long "râu", v.v. Nếu tôi không lầm thì đợt đầu tiên về nước ồ ạt (về miền Bắc) bắt đầu từ năm 56.



Tôi vẫn thường ngậm ngùi nghĩ đễn Vũ Thanh Phương (cái tên đệm của anh, lâu ngày tôi cũng quên đi, nên để tạm là Thanh, để cho đỡ lầm với Vũ Quần Phương, nhưng không biết cái tên " Thanh " có đúng không). Anh người Thái Bình, nói giọng Thái Bình đặc, mặt mũi thư sinh, như hệt Nam Cao, làm thơ rất hay. Vào những ngày cuối cùng, trước khi về nước, không nhớ trong một dịp nào, anh đã đọc cho chúng tôi nghe một bài thơ rất dài, như một bản trường ca, hơi thơ cũng rất dài, nghe xong, âm hưởng còn đọng lại trong chúng tôi rất lâu. Lẽ ra Phương, hay Lê Trạch Lựu mới là những nhân chứng xứng đáng để nói về buổi thiếu thời của Hoàng Anh Tuấn, nhưng cho đến bây giờ tôi vẫn không biết hai người này hiện ở đâu ?



Tôi không nhớ đã được đọc các tập Giai Phẩm của nhóm NVGP, hoặc các trích đoạn, vào năm nào, có lẽ cũng phải đến năm 57 các tác phẩm này mới lọt sang được đến Pháp. Nhưng nếu Hoàng Anh Tuấn về nước (về miền Nam) vào năm 1958, thì chắc chắn anh đã phải được đọc các tác phẩm này rồi, trước khi về nước. Típ người như Hoàng Anh Tuấn về miền Nam lúc đó cũng chỉ là hợp lý. Còn về làm được việc gì, có giữ mình được không, lại là một chuyện khác.



Hoàng Anh Tuấn không phải là một người có máu chính trị, nên về đâu thì cũng gian nan thôi. Tư tưởng "chính trị" và nhân đạo của Hoàng Anh Tuấn, có thể thấy được trong một vài bài thơ riêng lẻ của anh và nhất là qua tập thơ " Về Provins ", do Hội Văn nghệ Việt Nam Hải Ngoại xuất bản, Paris 12.1954 . Đây thực ra là một bài thơ dài , như thể một trường ca, chứ không phải là một tuyển tập thơ, như tập " Yêu em, Hà Nội " (2004).



Vào năm 1954, tập thơ " Về Provins " đã đến với đám trẻ chúng tôi như một sự kiện rất mới mẻ, hợp với tâm tư, tình cảm, cũng như hợp với những ý tưởng về thẩm mỹ, về ngôn từ và nhịp điệu thơ của mình lúc đó, mặc dầu biết rằng, đây đó tác giả vẫn không tránh được những khuôn sáo cũ, nhưng ngôn ngữ nào mà chẳng có những khuôn sáo, những ước lệ ? Điều đó không ngăn cản sự sáng tạo ra những cái mới.



Riêng tôi, vẫn coi " Về Provins " là tác phẩm trữ tình, lãng mạn nhất, trẻ trung nhất, và tiêu biểu nhất cho tài năng thơ của Hoàng Anh Tuấn.



Văn Ngọc

















Về Provins
===========




Em lại về Provins

Qua sân ga ngái ngủ

Qua chiếc cổng gỗ nhỏ sơn xanh

Qua nhịp cầu sắt gỉ

Qua dãy phố già nua

Và bâng quơ













Em lại cười - như thuở trước mỗi lần qua đây -

Có gì đâu ! Vẫn là nắng rất tầm thường, rất giản dị

Nắng nhỏ như cây kim

Nắng nhạt màu như nước suối

Em vẫn cười !

Nhưng chẳng còn đắm đuối

Khi đượm ngọt tình hoa

Vâng ! Em vẫn về đây

Tuy năm tháng đã hao gầy đi ít tuổi

Những khẩu hiệu vôi trên tường đã đổi

Mái tóc đậm màu hơn, thơm hơn

Nhưng lơ đãng với bàn tay gió thổi

Và nội cỏ những ngày hè.

Irène ! Đừng cười nữa em

Tiếng chuông nhà thờ Sainte Croix













Đã bớt là tiếng chuông hôm qua !

Và Provins, và em, và anh đã đổi

Như những giọt mưa

Như những ngón tay trên phím đàn piano

Như những lá thư viết vội

Như những tấm ảnh mừng tuổi đầu năm

Như những gì sẽ đi qua một lượt

Khoác trên vai một tấm áo tơi

Như khói thuốc lá

Như khói trong hơi thở mùa đông

Như những bàn tay tàn trong mùa khói lửa

Như những gót chân không còn nữa

Trên lối hẹn trở về

Và nội cỏ hoang trong những buổi đầu hè.

Irène ! Anh chỉ muốn một mình anh cười,

Như khi nhìn dân cười xanh biếc,

Như khi xem Tuyến, Lữ, Sa đóng kịch

Bên sân đình làng Sêu,

Như thấy lửa thêu hồng mái tóc người Hà Nội

Trong một đêm bật máu những làn môi

Xác người rơi bên xác lá rơi.

Nhưng anh chỉ cười một nửa

Riêng phần dư anh khóc như trẻ thơ

Khóc như mẹ lạc con

Khóc như ngày trở về Hà Nội cũ













Vắng mặt Liêm và những bạn cùng đi

Anh khóc sẽ chẳng bao giờ còn những buổi biệt ly

Nguội mấy tách cà phê

Tàn điếu thuốc lá

Anh khóc Paris chiều Noël gã lính say mềm

Gã khoe giọt nước mắt đầu tiên

Và câu chuyện tình đã úa

Anh khóc trên tàu biển, người Do thái mơ quê hương

Bên lề đường tội lỗi

Anh khóc gã lái xe thuê mượn nhờ quê hương kẻ khác

Để thoát nợ đấu tranh

Để giữ vẹn toàn một niềm riêng ích kỷ.

Anh khóc chẳng biết sao anh khóc

Anh chỉ nhớ nhiều lần em cũng khóc như anh

Vì mái tóc em vàng







Vì mái tóc anh đen

Vì anh trai em đã bỏ mình " bên ấy "

Vì Ba em và thôn làng đã cúi đầu oán hận

" Một giống người " đã cướp đứa con hư

Vì em buồn

Và bao nhiêu kẻ khác cũng buồn như em :

Những mái tóc đen

Những mái tóc vàng

Vì Ba em say rượu

Vì Măng em thiếu tiền mua sữa

Vì em thiếu áo mặc đến trường

Vì Paris vẫn có người chơi cá ngựa !

Vẫn có người cười hát thâu đêm

Điệu nhạc Jazz nô lệ lũ người đen













Vẫn điên dại những luồng chân trác táng

Champagne ! Whisky ! Vũ nữ khoả thân ! Ánh sáng !

Vẫn có người chết lạnh giữa đống rẻ hôi

Và những đứa trẻ con mơ một chút đồ chơi

Khi cha mẹ đã mất việc làm từ mấy tháng

Khi Père Noël thăm những đứa trẻ con giàu !

Em quay đi khi thấy những bàn tay nâu,

Đồng tiền nhỏ không đủ che vết sẹo

Em cúi đầu kể lể

Và em khóc

Nước mắt em như rửa trắng cánh bồ câu

Của những ngày nắng hè thơm cỏ nội !

Em khóc mùa Muguet

Vì bó hoa thơm nhẹ

Vì chuông hoa trắng nguyên

Vì lá Muguet xanh

Vì bàn tay của kẻ bán hoa - lũ trẻ nghèo -

Nẻ, rạn màu da

Vì bước chân của những kẻ đi qua

Tránh gặp gỡ bước chân nghèo quanh quẩn

Vì ở Champs-Elysées sang trọng

Cũng bó hoa Muguet trắng tinh, thơm nhẹ

Hương thiên nhiên chết yểu giữa mùi nước hoa

Của những chiếc mùi xoa

Của những màu chăn đệm

Của những chiếc lọ hoa xinh xinh, nho nhỏ

Để trên bàn đêm cho đẹp giấc chiêm bao !

Irène ! Anh đã biết vì sao lòng anh đã khóc

Cũng như anh đã biết vì sao em quý mảnh khăn xanh

Chiếc khăn thuở nào là manh vải

Như miếng vải lau xe của những kẻ giàu

Một miếng vải xanh đã cũ, đã bạc màu

Nhưng cũng đủ chít mái đầu thiếu thốn

Nhưng cũng đủ cho mái tóc vàng của cô gái thêm xinh

Vài đường thêu, sao mà giống lá thư tình

Của những kẻ đã lâu rồi thông cảm !

Anh nhớ em

Anh nhớ mảnh khăn xanh

Anh nhớ lòng người bạn

Khi say sưa ôm tấm áo mùa đông

Người bạn anh say tình yêu dân tộc

Say bàn tay cô gái vô danh

Say ý đời ngát mở

Ghì bóng sáng mà say !

Trên nẻo đường kháng chiến

Cũng như trên những nẻo đường gai

Có những bông hoa cảm thông nở đẹp

Và lòng bạn anh hình như có nắng một mùa hè !







Nắng hè Provins thơm hương mùi cỏ nội

Đẹp như con đường giải ốc làng Sêu !

Có cô thôn nữ cười bên bờ giếng

Irène cười bâng quơ

Cười như Tuyến theo du kích vào Trầm Lộng

Cười như Sa, Lữ về đóng kịch Chu Me

Cười như anh bạn phòng thông tin

Cười khi viết xong bản truyền đơn trên phiến đá

Irène cười có khác gì không nhỉ ?

Em cười khi thấy kẻ khác cười :

Thằng Jeannot, thằng Phil và con Marthe

Mỗi đứa một củ khoai to !

Những khuôn mặt gầy tươi như lá mới

Sao em cười mà nước mắt long lanh ?

Sao em cười mà lòng anh nức nở ?

Bên quách thành đổ vỡ

Có một tiếng cười vừa đủ dấu đau thương.

Có ai về ngang cầu sắt nhỏ để nghe giọng cười vương

Của Irène, của tôi và của màu nắng mới

Cười bâng quơ bên mấy nẻo cuộc đời

Chắc có kẻ cũng cười

Trong giấc mơ sáng sủa

Trong xưởng thợ tối tăm

Dưới bóng cây xanh

Trong màu khói than hôi

Mơ thằng Jeannot, thằng Phil và con Marthe của mình

Có những củ khoai to nóng hổi !

Cũng như Irène và tôi

Có những người thổn thức

Nắm chặt lấy bàn tay

Hay cúi đầu máu căn thừa trên cặp má đỏ gay !

Irène đừng hỏi nữa !

Anh biết em muốn hỏi những gì

Anh biết em khao khát than thở

Anh biết em muốn khóc ướt vai anh !

Ngừng đi em những gì đang tan nát

Và những gì đang ngạt thở rưng rưng !

Cười đi em !

Cười cho rõ tiếng

Như dấu chân người trên cát trắng ban mai

Như nét gạch ngang xoá bỏ

Như một dạo em cười khi chúng mình mơ ước lấy nhau !

Nhưng chỉ cười một nửa







Còn phần kia để làm giàu cho tình cảm Provins !

Có phải bữa nay chiều thứ Bảy

Phiên chợ Provins ?

Irène ! Mua cho anh một con chỉ ấm vàng

Em đừng hỏi "để làm gì ? " như em vẫn hỏi

Anh sẽ trả lời - dĩ nhiên anh nói dối - :

" Để so với màu tóc em ! "

Mà đôi khi

Khi tóc em vàng mát rượi

Anh cũng so màu sao với mớ tóc của em !

Cũng như anh so màu khói đục với lớp sương khuya

So màu trăng chiến chinh với vành khăn tang tóc

Anh so quân y viện với buổi chiều Provins













Anh so anh với anh giữa thời gian môi giới

Anh so chiều đại hội với những vị hành tinh

Anh so những chiến binh xưa kia là thợ mỏ

Với những anh thợ mỏ đang sắp thành chiến binh

Anh so mùa thanh bình

Với cánh chim hay với cành lộc biếc !

Irène cười

Như em vẫn cười khi nghe anh kể lể

Anh cũng cười

Vì có lẽ cũng như em !

Tiếng chuông nhà thờ sao có chút gì vui

Như một niềm tin cậy

Như hứa hẹn nắng hè

Như có chim, có hoa

Như ngày 14 tháng 7 thật thà

Qua dãy phố già nua làm dỏm

Irène cười bâng quơ

Nụ cười đẹp như bài thơ

Nụ cười xinh như đời tỉnh nhỏ

- Khi cuộc đời nguyên vẹn là cuộc đời ! -

Có những bông hoa nở trên tay hân hoan

Có những bàn tay vuốt nhẹ thỏi thép, hòn gang

Mơ rèn sắt thành những guồng máy đẹp !

Và Lữ sẽ còn yêu đóng kịch

Và Sa vẫn còn muốn thêu thùa

Tuyến ngày xưa cặp mắt vẫn nghịch đùa

Pha thi vị vào những nguồn tin tưởng !

Liêm và các bạn cười

Vì mộng các anh thực hiện

Dù vắng các anh nhưng lũ bạn còn đây !

Còn sống đây để hát

Còn sống đây để sống những bài thơ !

Irène ! Chúng mình đã hết bơ vơ

Tuy chúng mình chưa bao giờ riêng lẻ

Nắng Provins sao giống nắng làng Sêu !

Chiều nay em về

Qua chiếc cầu sắt gỉ

Qua chiếc cổng gỗ nhỏ sơn xanh

Và nhà ga

Và con tàu lúc lắc !

... Hay bụi ruối, ruộng dâu

Hay con đường nâu

Hay bến đò sang Đặng

Hay con đò chở nặng

Những em nhi đồng Mai Hắc Đế về thủ đô

Irène ! Cười đi em

Khi tất cả cùng cười lên một lượt :

Thằng Jeannot, thằng Phil, con Marthe và tất cả loài người !

Vui nhau cười

Như trong đêm đại hội

Có những bó Muguet

Có những chiếc khăn xanh sột soạt

Và rất nhiều đồ chơi

Cho tất cả trẻ con từ Paris đến Hà Nội

Vì Père Noël của tất cả mọi người.



Hoàng Anh Tuấn (1954)























Bút ký của Văn Ngọc

 
 
 
 


Thơ Paris - Poèmes dédiés à Paris


Thơ Hà Nội - Poèmes dédiés à Hanoi


Thơ vinh danh Người Tù Lương Tâm - Poèmes à l'Honneur des Prisonniers de la Conscience


Thơ Tượng Trưng - Poètes Symbolistes


Thơ Siêu Thực - Poètes surréalistes


Thơ Lãng Mạng - Poètes romantiques


Thơ Hậu Hiện Đại - Poètes Post-Modernistes


Thơ Dấn Thân - Poètes engagés


Thơ Hòa Bình - Poètes pour la Paix


Thơ cho Tự Do - Poètes pour la Liberté


Thơ Lưu Đày - Poètes en exile


NGUYỄN HỮU VIỆN : Ý KIẾN Chính trị Xã hội - Phần 1


Hà Nội Một Thời Trai Chinh Chiến - Tuyển Tập Thơ Nguyễn Mạnh Hùng


Nhật Ký ĐẶNG THÙY TRÂM .. ..


Kỷ niệm Hồng Phố ...


Cuộc đời Bà Việt kiều Mỹ đẹp như một Bài thơ ...


Lễ hội Tình yêu ....(thơ nhạc tiếng Anh & Pháp do NHV tuyển chọn & sáng tác ....)


Tưởng niệm Thi sĩ Hoàng Anh Tuấn - Người Tình Chung Thủy Ngàn Năm của Hà Nội Muôn Thuở ....


Mười Năm Một Nén Hương Tâm (tưởng niệm Nhà Thơ Dân Tộc Phùng Quán)


Một Vòng Hoa cho Nhà Cách mạng Chân chính & Nhà Văn hoá Nhân bản NGUYỄN HỮU ĐANG (1913-2007)


Tưởng Niệm Húy Nhật thứ 5 Lão Tướng Trần Độ


HOÀNG SA - TRƯỜNG SA



Tưởng Niệm các Nhà Dân Chủ Việt Nam


NGUYỄN HỮU VIỆN : Ý KIẾN Chính trị Xã hội - Phần 2


Đoản thi Shakespeare


Thơ Tình cho LARA - Tuyển tập Thơ trong Tiểu thuyết Bác sĩ Zhivago


Les Miserables musical


Thi sĩ Giải Nobel Văn chương




Lãng Tử - Lãng Du - Lãng Nhân


Tuyển Tập Ảnh


Beethoven gửi Người Yêu Bất Tử : "An Die Fern Geliebte - Gởi Người Yêu Trời Viễn Phương"


Blue Ocean - Biển Xanh - Océane Bleue


My Faraway White Dove ...


Chúc Mừng Xuân Kỷ Sửu 2009 HẠNH PHÚC - YÊU ĐỜI ...


Kỷ Niệm Biến Cố THIÊN AN MÔN 20 Năm (1989-2009)


Aung San Suu Kyi : Linh Hồn của Phong Trào Dân Chủ Miến Điện


Trang Tưởng Niệm Những Con Người Khả kính ...và những Cánh Chim Việt lìa Đàn ...


Những bài thơ .....


Dalena : Nữ ca sĩ yêu ca hát Nhạc Việt với tất cả Tình yêu và Đam mê ...


Ca Nhạc Kịch Evita : Xin Đừng Khóc Thương Cho Ta Á Căn Đình !


Anthologie de la Poésie pour François - Poetry Anthology for François


Tuyển tập Thi ca Việt Nam Hiện đại - Anthology of Modern Vietnamese Poetry


Tuyển tập Thi ca Việt Nam Hiện đại - Anthologie de la Poésie Vietnamienne Moderne


Những tình khúc Anh - Pháp - Việt - Tây Ban Nha


Thủ đô Ánh sáng qua Thi ca


Giáo sư Vũ Quốc Thúc


Thơ Yêu Nước LÝ ĐÔNG A


Céline ! ! ! ...


PARIS : chansons + songs


"Hoàng Hôn Thôn Vỹ"


Prix NOBEL : Pablo NERUDA + Gabriel Garcia Marquez


Les plus belles chansons sur MAMAN et PAPA - The most beautiful songs about MOTHER and FATHER


Academy Award for Best Animated Short Film


ROMEO and JULIET - Shakspeare


HANOI, PARIS, LONDON, .... SAIGON, WASHINGTON ... Top songs


My Teachers, My Schools, My Dog and My Friends ....


Les Chansons berceuses pour notre Titi François


Oh ! Paris !


Golden Globe Award for Best Original Song


Academy Award for Best Original Song


La Mode Parisienne - The Paris Fashion


2014 : Bonne chance François ! ...


Ý KIẾN Nguyễn Hữu Viện PHẦN 3


Ý KIẾN Nguyễn Hữu Viện PHẦN 4


Academy Award for Best Original Score - Giải Oscar cho nhạc phim hay nhất


Ý Kiến NGUYỄN HỮU VIỆN phần 5